Monumenten, Kunst en Curiosa 

 

De Veenvrouw, natuurstenen beeld op een bakstenen sokkel. Aan de vier zijden van deze sokkel zijn vier reliëfs aangebracht, waarvan er een een tekst bevat:

door den vreemd'ling met eerbied te naderen

Emmer-Compascuum 1879-1979

 

Veenvrouwtje Emmer-Compascuum

 

Johan Sterenberg (Sint Annen, 8 september 1920 - Marum, 6 oktober 2002) was een Groninger kunstenaar. Sterenberg studeerde aan Academie Minerva in Groningen, waar hij leerling was van o.a. Willem Valk. Later werd hij docent beeldhouwen aan diezelfde Academie. Sterenberg was beeldhouwer en tekenaar. Hij behoorde tot de Groep van de figuratieve abstractie. Beelden van hem zijn o.a. Bram de Ram (1966) in Ruinen, De Trommelslager (1971) in Hoogeveen, Ganzen Geesje (1978) in Coevorden en De Veenvrouw (1983) in Emmer-Compascuum.

 

Oproep!

Mijn Oma was in die tijd de oudste inwoonster van emmercompascuum,ze woonde aan scholtenskanaal oz. en heeft toen het veen vrouwtje gehuldigd, Ze heet Beertentje Boekholt Kieviet,,het is voor mij van groot belang  dat er foto,s van zijn gemaakt,en wou ze graag in mijn bezit krijgen,wie kan me hier mee helpen.Mvg KGJ Boekholt.


 

 

Image

 

Het beeld "Signaal" laat de beschouwers zien 'Hier is het ' of 'Let op' of weer anders "Gedenk'. Verder associerend met het beeld 'Signaal"roept het beelden op die met vaart, richting te maken hebben. In de vorm zelf zit als het ware een draaiing, wat duidt op beweeglijkheid. Een kenmerk voor iets wat in ontwikkeling is. Het beeld bevat ook een doorsnijding. Enerzijds is dit kenmerkend voor de kanalen die dit dorp Emmer-Compascuum doorsnijden, anderzijds is het kenmerkend voor de ontwikkeling in het werk van beeldhouwer Jan de Baat. Verder is het beeld net een soort 'letterteken' uit een nog niet te lezen alfabet, maar wel met de vanzelfsprekendheid als die van de letter "A", die over de hele wereld gekend en herkend wordt door zijn aanwezigheids-uitstraling.

Het beeld staat iets verhoogd boven het maaiveld. Verlichting van onderaf maakt het beeld "Signaal"ook in het donker zichtbaar en helpt daarbij de richting wijzen.

Beschrijving Volgens Kunstenaar:

De beelden van Jan de Baat worden in het algemeen maar ook in het bijzonder gekenmerkt door hun uitstraling, hun gebaar, hun kracht en gracieuse stoerheid. Het zijn tekens, die aandacht trekken en vragen. Volgens Jan de Baat heeft de beeldhouwkunst zich door alle tijden heen bezig gehouden met dergelijke tekens. Bij bijvoorbeeld. paleizen, heiligdommen en in onze tijd bij bijvoorbeeld de entrees van steden, dorpen etc.

Titel: Signaal
Kunstenaar: Jan de Baat
RVS 304, lasnaden geslepen en plaatwerk richtingloos geborsteld. Fundatie in de vorm van een stoel( betonplaat).
Maat/Gewicht: 500 cm hoog Productie: 1998-1999
Plaatsingsdatum: donderdag 1 april 1999
Kosten: fl. 100.830,- all in Locatie: splitsing Oosterdiep - Runde, centrum Emmer-Compascuum
Aankoop: stichting Wooncom Sponsor: Gemeente Emmen, Stichting Stadsbeelden/Beeldenstad

 


 

 

Lichtsluis

 

De Lichtsluis. Op de plaats waar vroeger de sluis voor de scheepvaart lag, is nu een verkeerssluis met licht aangebracht. Het gebaar is opvallend door zijn maatvoering, volume en a-symmetrie en wordt ondersteund door toepassing van kleur voor dag en nacht, aangebracht in lineaire vormen, geïnspireerd door de aanwezige elementen uit de omgeving, de lange kanalen voor het scheepvaartverkeer, maar ook de hedendaagse reconstructie van het centrum.

Titel: De Lichtsluis
Kunstenaar: Loes Heebink
Maat/Gewicht: hoogste punt 4.50 meter, lengte 70 meter, breedte ongeveer 10 meter
Productie: 1993 Plaatsingsdatum: woensdag 1 juni 1994
Locatie: Runde , Emmer-Compascuum Opdrachtgever: gemeente Emmen Kosten: fl. 60.000,-

 

Neon brengt oude sluis weer tot leven

Voor Loes Heebink, die van oorsprong niet uit Drenthe komt maar al jaren in Meppel woont, was deze sluis dan ook een van de uitgangspunten bij het maken van het ontwerp waarmee zij in 1991 meedong naar de opdracht van de gemeente Emmen.

Het was een ruime opdracht waarin moest worden voldaan aan drie uitgangspunten. Het object moest verkeersremmend werken en de strenge scheiding door de verkeersweg verzachten. Het moest iets toevoegen aan de beleving van het vernieuwde centrum door middel van geluid, licht kleur en massa, en het kunstwerk moest worden geïntegreerd in de civieltechnische voorzieningen.

 

Een hele klus voor de kunstenares die de laatste jaren ruim in de opdrachten zit, en onder meer de (mede)maakster is van de conisch objecten aan het Hoornse Meer, op de grens van Groningen en Drenthe. Net als bij dit beeld, dat ze samen maakte met Carlo Kroon, maakte ze in Emmer-Compascuum gebruik van neon. Een spectaculair effect als het Drentse dorp zich in het donker hult en de kubus van 3x3x3 m in roestvrij staal en neon in primaire kleuren, zich van verre aandient. Heebink, die haar sluis een gebaar noemt, is blij verrast met de bijkomende factor dat het geluid verandert wanneer je al rijdend met je auto de verkeerssluis passeert. Deze beleving van de sluis was voor mij geen uitgangspunt, maar ik ben er wel tevreden mee. Niet alleen visueel onderga je de vernauwing, maar je hoort en voelt hem ook.

Overigens is dat geen prestatie van mij maar van de technici van de gemeente Emmen die bedachten dat de witte betonnen zijkanten wel erg vies zouden kunnen worden door opspattend water. Om dat te voorkomen loopt de rijbaan naar de kanten toe omhoog en is in het midden een roestvrijstalen afwatering geprojecteerd. Door die vorm kantelt je auto een beetje naar links en verandert het geluid onder de banden. Heel spannend en mooi meegenomen dat het zo werkt. Het gebaar is opvallend door zijn maatvoering, volume en asymmetrie, en wordt ondersteund door de toepassing van kleur voor dag en nacht.

 

Niet alleen de kubus heeft lineaire vormen in primaire dag- en nachtkleuren, maar ook de grijs betonnen muren aan weerszijden van de doorgangsweg zijn voorzien van kleur en neon, waarbij de indruk ontstaat dat de kleuren zich in elkaar spiegelen. Verder wordt het wegbeeld nog meer versmald door het gebruik, over de gehele lengte van de sluis (70 m), van gootstroken met ruwe klinkers en een dubbele reflecterende middenstreep.

 

Het zijn vooral deze lijnen die de bedoeling van Heebink belichamen, Ik wilde in het ontwerp iets van de geschiedenis van het dorp laten uitkomen. Een van de eerste dingen die mij opviel was het langgerekte karakter. Het beeld moest die lengte aangeven. Omdat Heebink veel met vacuüm en licht bezig was, werd het een combinatie: een langgerekte sluis, met een zuigende, vernauwende werking, geaccentueerd door dagen nachtkleuren. De grote kubus, die op het hoogste deel van de muur staat, is een uitvergroting van de vorm die bij de reconstructie van het dorp veel werd toegepast als sluitsteen in gemetselde muurtjes. Of zoals Sjouke Dekker, een van de leden van de adviescommissie het noemt: De kubus is als het ware het beeldmerk geworden van het dorp.

 

Visueel hoogstandje
Dat een dergelijk - letterlijk - visueel hoogstandje in Emmer-Compascuum niet zonder slag of stoot tot stand kwam, zal niet verbazen. Het boegeroep was niet van de lucht, toen de middenstand en omwonenden voor het eerst lucht kregen van het zeven meter lange en drie meter hoge kunstwerk. De Berlijnse muur is net gesloopt en nu krijgen wij er een voor onze neus, was één van de klachten die tijdens inspraakrondes werd gehoord.

 

Het is inherent aan het werken met opdrachten, aldus Loes Heebink. Het duurt vaak lang, en ah je pech hebt zoals met deze opdracht, wel vreselijk lang. Ze zag dan ook een eindeloze stroom bezwaarschriften aan zich voorbij trekken. Een bijkomend voordeel was dat ze om het tij te keren onder meer voorlichting ging geven op scholen. Ik heb vijftien jaar in het onderwijs gezeten en altijd met veel plezier. Heb genoten vooral van de vaak kritische opmerkingen die de jeugd maakte. Ik merkte daardoor dat het beeld heel sterk onder de bevolking leefde, en dat er thuis veel over werd gepraat. Zo maakte een leerling zich hevig zorgen over het naar elkaar toe lopen van de rijweg. Hij was bang dat de auto’s het op die helling niet zouden redden en tegen elkaar aan zouden rijden.’

 

Duurzaam en energiezuinig
Afgezien van het tijdrovende aspect was de Emmer opdracht voor Loes Heebink een unieke ervaring. Een luxe opdracht, zo zegt ze zelf, waarbij ze zich voor het eerst niet hoefde te bekommeren om technische aspecten, omdat die onder de verantwoordelijkheid van experts van de gemeente Emmen vielen.

 

Het moest bijvoorbeeld vandaalbestendig worden. Tot haar verbazing is er overigens nog geen graffiti op de betonnen muren, en heeft Emmer-Compascuum nog geen jeugdige inwoner in de kubus zien hangen. Een ander aandachtspunt was het zoeken naar zo duurzaam mogelijke en energiezuinige oplossingen.

 

De uitvoering van het beeld moest ook gelijk lopen met de totale reconstructie van het dorp, waarbij Heebink regelmatig in contact kwam met civieltechnische voorzieningen die geïntegreerd moesten worden in het beeld. Loes Heebink is er uiterst tevreden mee, en ook wel een beetje trots dat de verkeerssiuis uiteindelijk onderdeel werd van de feestelijke opening van de reconstructie van her dorp in 1994. Soms denk ik er aan kijk, dan denk ik: het is bijna architectuur. Dat heb ik toch maar even gedaan.

 

Sjouke Dekker formuleert het zo: Werkelijkheid en fantasie; in Emmer-Compascuum zijn beide elementen aanwezig in deze dorpsmarkeringssluis die afremt en tegelijkertijd lichtjaren vooruit kan. De vreemdeling dient voortaan Emmer-Compascuum met respect te benaderen.


Fel profest tegen kunstwerk


EMMERCOMPASCUUM — Winkeliers en bewoner aan de Runde in Emmer-Compascuum zijn fel tegen de komst van een kunstwerk voor hun deur van de Meppeler kunstenares Loes Heebink. De winkeliers vrezen omzetderving. De omwonenden zijn bang dat het een gevaarlijk speelobject zal blijken. Men is bovendien bang dat winkels en woningen moeilijk verkoopbaar zullen worden. De omwonenden wisten reeds maanden dat er een kunstwerk zou worden geplaatst maar zijn pas sinds kort op de hoogte van de aard van het object. Ze voelen zich overrompeld door de centrumplan commissie die het fiat gaf, omdat hun mening over het ontwerp nimmer is gevraagd. Op een door de gemeente georganiseerd sociaal vemieuwingscafé op woensdag 4 maart in De Hilde willen zij hun ongenoegen kenbaar maken.


Het gaat om een 70 meter lange neonverlichte muur die vanaf de kruising met het Westerdiep in hoogte oploopt van 75 centimeter tot drie meter, alsmede een opengewerkte kubus van drie bij drie meter. Het geheel verbeeldt een Emmer-Compascuumer sluis uit het verleden inclusief de verschillende waterstanden. Het 100.000 guldens kostende kunstwerk maakt deel uit van het een centrumplan Emmer-Compascuum. Het wordt via de een procedure regeling voor 45.000 gulden gesubsidieerd. Dorpsbelangen draagt 25.000 gulden bij en de rest wordt aangevuld door de provincie.


De fotozaak van Gerrit Kaspers zal direct achter het hoogste punt van de muur komen te liggen. Opgewonden pakt Kaspers de tekeningen erbij die hij enkele dagen in zijn bezit heeft, "Op die manier worden we geheel buiten het centrum geplaatst. En geen mens heeft vanaf de weg nog zicht op de winkel. Dat kost ons klanten." Verontwaardigd is Kaspers vooral over Dorpsbelangen en de handelsvereniging Hermes waarvan loden zitting hebben in de centrumplan commissie. Kaspers is lid van Hermes. "Ze hadden niet zomaar hun toestemming moeten geven maar het plan eerst aan ons moeten voorleggen. Nu staan we voor een voldongen feit." Eigenaar Geert Kloppenburg van de daarnaast liggende textielwinkel denkt er volgens Kaspers net zo over. Kloppenburg zelf is met vakantie.


Kaspers' buren die een jaar geleden op het punt stonden hun woning te verkopen, zeggen "hadden we dit maar gedaan. Nu raken we haar aan de straatstenen niet meer kwijt.”
F. de Jong van het even verderop liggende wolhuis betitelt het kunstwerk als een onbenullig ding. "Hoe komen ze erbij om dat hier neer te zetten?' Buurman M. Pragt vindt de hele gang van zaken bedroevend. "Dat kunstwerk wordt ons door de strot geduwd. Ik zal alles in het werk stellen om de komst ervan tegen te werken. Ik ga nazien of er nog een 20e penning een regeling ten gunst e van de oorspronkelijke eigenaar van de grond) op berust waardoor het kunstwerk veel duurder wordt. Het is trouwens al veel te duur. Laten ze het geld besteden aan verbetering van deze hobbelige Parallel¬weg.’ Zyn vrouw sprak zaterdagochtend met bewoners van de bejaarden woningen aan de overkant. "Die zijn ook allemaal tegen."


Drogist J. Lamfers wil ook alle middelen aangrijpen om de bouw van het kunstwerk te stoppen. "Ik weet niet of er wat tegen is te doen maar dat horen we woensdag dan wel."
De veertien dagen geleden afgetreden ex-voorzitter G. Mulder die namens Dorpsbelangen in de centrumplan commissie zat. "Ik stelde me niet verkiesbaar voor een nieuwe periode van drie jaar"  stelt dat er geen opzet in het spel was. "Het is niet zo dat we de winkeliers en omwonenden met opzet niet hebben geïnformeerd om weerstanden te omzeilen. Achteraf zie je wat je fout doet en was het, denk ik, beter geweest als we even met de omwonenden om tafel waren gaan zitten.


Maar R. Woltman die namens de handelsvereniging Hermes in de centrumplan commissie, vindt dat het niet de taak is van Dorpsbelangen en Hermes om de Emmercompas-Cuumers te informeren. "Als centrumplan commissie moesten we een keuze maken uit zes verschillende ontwerpen die waren geselecteerd uit 15 inzendingen. Dat deden we, en daarmee was voor ons de kous af. Het is de taak van de gemeente om de verdere procedure uit te zetten."
Wethouder H. Euving (CDA) was niet voor commentaar bereikbaar.

Op deze plek aan de Runde in Emmer-Compascuum komt het kunstwerk te staan.



Foto: Jan Anninga. Bron DvhN.

 

 


 

 

Kaibongel

Kaibongels

 

Symbool De Kaibongel
De heer R. Steenbergen, oprichter van de carnavalsvereniging: De Kaibongel in Emmer-Compascuum sprak voor de onthulling van de Kaibongel aan Kanaal A - Verlengde Scholtens-kanaal over het symbool dat een kienstobbe voor een veenkolonie is. "Het beeld van een kienstobbe is waardevol voor onze gemeenschap. Wie zo'n wortel in het veen tegenkwam, had heel wat kracht nodig.

Diezelfde kracht is nodig om dit dorp leefbaar te houden. De carnavalsvereniging wil daarbij helpen". De Kaibongel werd onder grote belangstelling onthuld door een van de oudere inwoners van Emmer-Compascuum, de 95-jarige heer H. Suhlman. Daarmee was de dag voor de meesten afgesloten, maar in het trefcentrum Abeln, de zaal Dokter en in de sporthal De Klabbe, waar de revue over de geschiedenis van Emmer-Compascuum iedere avond wordt opgevoerd, ging het feest nog enige uren door.

 


 

 

Klok 125 jaar compas

 

Nieuwe klok in Emmer-Compas
Emmer Compascuum heeft sinds vrijdagavond 17-12-2004 weer een centrumklok. Een jaar geleden sneuvelde het vorige uurwerk door toedoen van vandalen tijdens de jaarwisseling.

Mede door het enorme succes van de viering van het 125-jarige bestaan eerder dit jaar, kon de organiserende stichting samen met enkele andere organisaties een nieuwe klok aanbieden. Het geld dat overbleef van het dorpsfeest werd hiervoor beschikbaar gesteld.

Verder waren er bijdragen van Herry Herder namens Monuta (foto), de personeelsvereniging van Fresenius HemoCare en Parc Centrum Sandur.

De onthulling van de nieuwe klok had vrijdag plaats tijdens de sfeervolle kerstmarkt. Stichtingsvoorzitter Harrie Loves droeg de nieuwe aanwinst officieel over aan Geert Schenkel van Plaatselijk Belang Emmer-Compascuum.

 

Image

(foto B. Wolbers)

 


 

 

Irakees kunstenaar beschilderd muziekkoepel 2006.
In samenwerking met de Kulturele Kommissie Emmer-Compascuum is de achterwand van de muziekkoepel beschilderd. De beschildering is uitgevoerd door de Irakese voetreiziger en kunstenaar Nashwan Hammed. Door middel van zijn kunst wil hij de mensen iets vertellen en vestigt hij aandacht op zijn voetreis.

 

Nashwan Hammed heeft gestudeerd aan de kunstacademie in Irak en is gespecialiseerd in sculpturen en graffic’s. Hij heeft reeds diverse kunst tentoonstellingen gegeven in o.a. Irak, Jemen, Jordanië, Libië, Italië en Frankrijk. Ook in Nederland zijn er tentoonstellingen geweest in Amsterdam, Den Haag en Heerlen.

 

Hij heeft er voor gekozen de muziekkoepel in Emmer-Compascuum te beschilderen omdat deze op een strategisch punt is gelegen en muziek ook een uiting van kunst is. Alhoewel veel kunstenaars beroemdheid willen verkrijgen door iets in de grote steden te doen, heeft hij er voor gekozen dit in een kleinere plaats te doen omdat hij heeft gezien dat de mensen in dorpen meer gevoel en waardering hebben voor kunst.
Hij wil ze dan ook kennis laten maken met een totaal nieuwe school, die hier in Nederland nog niet vertoond is.

Het is tevens een unieke kans voor iedereen om gratis nieuwe kunst te komen bekijken.

 

Image

 


Het boek Van Veenhuisje tot dorpspaleis

 

Het boek is verkrijgbaar bij;

 

MFC De Deele                                  Spoel 151

Bakker Drenth                                  Runde NZ 97

Neef  Buurtsuper                            Kanaal A NZ 109

 

Buurthuis De Foxel                         Foxel 14

Buurthuis De Stobbe                     Lange Kavel 50

Attent Supermarkt P. Stuut        Verl. Oosterdiep Oostzijde 103

 

 


Foto's van de overhandiging van het boek door Anne Bos, voorzitter Kulturele Kommissie aan burgemeester Bijl en de werkgroep die het boek heeft samengesteld.


Deze werkgroep bestaat uit: Mevr. Sis Hoek, coördinator en Aly Swiebel en de heren Klaas Bosma, Gerrit Dokter, Meindert Folkers, Jannes Geertsma (†2013), Hilvert Grevink, Siebe Witteveen, Lubbe Kroeze en Lucas van Veen (op de foto afwezig).

Bron: foto's Bennie Wolbers


'De Leversbrug’

Image


Veule joaren hebben schepen

 

deur De Runde voaren hier.
D’ain met baggel, d’aander eerpels
't was toch altied ’n vertier.

Mos men soms veur d’brugge wachten
 en dat kwam nogal es veur,
en kwam’t schip nog vast te zitten  
nou dan heurde je ’t gezeur:

’k wol dat d'oale brugge vot was
en De Runde moar gedempt,
doar was elk dan mooi met holpen
weu ’t verkeer ook naait meer remt.

D' oale brugge is verdwenen
noa zien joaren trouwe plicht.
Joar’nlaang is men d’rover reden
noar zien waark, plesier of ’t wicht.

Veule lasten dreug de brugge
Veule mensen joaren laang.
Veule mensen op hun eerste
en veul op heur leste gaang.
Mor ’Leversbrug’ bestaait nog
ook al is 't dan mor in noam.
Uut traditie is-e blee’m
en e noam verdaaint sien foam.


Joop Eerkes 

 

 

 


 

zaterdag 20 december 2009 om 10.30 uur achter het buurtgebouw De Foxel is zaterdag door burgemeester Cees Bijl van Emmen een prachtig beeld onthuld voor alle vrijwilligers van de buurtvereniging en de gemeente Emmen. Achterop een oude motorfiets kwam de burgemeester, met lange lerenjas en helm, op de locatie aan. Voor het bijzondere beeld, gemaakt door kunstenaar Joan Bruggink uit Smilde, heeft Wiebe Russchen model gestaan. Russchen, oud voorzitter van de overlegpartner Foxel, is in brons afgebeeld met een vuist gebald als teken van onverzettelijkheid. De andere hand is uitgestoken als symbool voor iets geven. Het beeld staat pal aan het inmiddels weer deels herstelde riviertje De Runde.

 

Image
Foto. Boom

Het kunstwerk is gemaakt door Joan Bruggink en is geplaatst ter ere van de vrijwilligers die Foxel hebben gemaakt tot wat het nu is.

 


Monument ter ere van Rinze Douma een predikant om nooit te vergeten.

 

Een predikant om nooit te vergeten.


In de gereformeerde kerk in Emmer-Compas liepen Geert Bos (70) en Hans Bloemsma (68) er talloze malen aan voorbij: een gedenksteen ter ere van Rinze Douma. „Toch wist ik eerlijk gezegd niets over deze man”, zegt Bos. Bloemsma knikt. „Voor mij precies hetzelfde. Eigenlijk best vreemd.” Maar sinds kort is alles anders. Het duo verdiepte zich in het leven van de dominee die in 1936 naar Emmer-Compascuum kwam. De van oorsprong Friese predikant verzette zich fel tegen de Duitse bezetter en moest dit met de dood bekopen.
Hij stierf in het voorjaar van 1945 in Bergen-Belsen.


De gedenksteen, die jarenlang een plek had in de gereformeerde kerk van Emmer-Compascuum, staat sinds kort op de algemene begraafplaats in dit dorp. Dit is indirect een gevolg van initiatieven van nazaten van de omgekomen predikant. „De hervormde kerk en de gereformeerde kerk zijn jaren geleden samengegaan en toen is besloten om samen verder te gaan in de hervormde kerk aan de Runde”, vertelt Bos. „De gereformeerde kerk, naast de bekende locatie Abeln, werd afgestoten en verkocht. In die tijd kwamen nazaten van dominee Douma bij ons met de vraag of zij de gedenksteen mochten hebben.”De steen werd uit de kerk gehaald, maar verdween nooit uit Emmer- Compascuum. „De steen belandde in de opslag van de kerk. Via via werd later duidelijk dat de familie van Douma er eigenlijk geen goede plek voor had”, aldus Bos. „Vanaf dat moment heeft het bestuur van de uitvaartvereniging zich ermee bemoeid en kwamen zaken in een stroomversnelling.” Namens het bestuur werkten Bloemsma, Bos, Harm van der Heide en Hilvert Grevink de plannen verder uit. Dit kwartet vond dat de steen een goede plek verdiende op de begraafplaats aan de Runde. „De gedenksteen dient niet verloren te gaan en het verzet van de dominee tegen de Duitse bezetter mag niet worden vergeten”, verduidelijkt Bloemsma.


Dat ze nu veel weten over het leven van predikant Douma, is onder meer te danken aan emeritus dominee Jan Ridderbos uit Assen. Hij publiceerde eerder dit jaar in het blad Waardeel een artikel over deze vergeten verzetsstrijder. De in 1910 geboren en in het Friese Bergum opgegroeide Douma ging in 1936 aan de slag als predikant bij de gereformeerde kerk in Emmer-Compascuum. Na bijna vier gelukkige jaren brak de oorlog uit. Douma nam in zijn preken meteen afstand van het gedachten goed van nazi’s. Het bleef niet bij woorden. De dominee belandde in het verzet en ook zijn vrouw Minke van der Veen raakte daarbij betrokken.


Volgens Ridderbos hield de dominee zich bezig met spionage en sabotage en breidde het verzetswerk zich weldra uit tot de provincies Groningen en Drenthe. Er waren contacten met landelijke verzetsgroepen en zowel in de kerk als in de pastorie werden vuurwapens verstopt. In augustus 1943 dook het echtpaar onder de naam De Groot onder in de stad Groningen. Een deel van de vier kinderen werd ondergebracht in Bedum. „In 1944 verscheen de dominee onverwacht op de kansel in Emmer- Compascuum. Dat bleek uiteindelijk zijn laatste preek in dit dorp te zijn”, zegt Bos. Niet lang daarna werd Douma opgepakt op het station van Amersfoort. Na vast te hebben gezeten in Assen, Groningen, Vught en Sachsenhausen belandde hij in concentratiekamp Bergen-Belsen.


Daar overleed hij, vermoedelijk aan de gevolgen van vlektyfus. Grevink: „Als je zo’n verhaal hoort en je hebt een gedenksteen ter ere van zo’n man, dan moet je daar iets mee. Deze man heeft het grootste offer gebracht in zijn strijd voor de vrijheid.” De gemeente Emmen reageerde enthousiast op het idee. „Burgemeester Bijl komt op 14 juni om een toespraak te houden en een krans te leggen.” Veel familieleden van dominee Douma, onder wie zijn vier kinderen, komen die dag naar Emmer-Compascuum. De weduwe van de predikant, die na de oorlog in Apeldoorn ging wonen, overleed in 1988. Bij de onthulling van de gedenksteen is eveneens een rol weggelegd voor basisschoolkinderen uit het dorp. Bos: „Onder het motto: vrijheid geef je door. Zij zijn tenslotte de toekomst.”



Bron d.vh.n J.W. Horstman




 
Rinze Joukes Douma, (Predikant) werd geboren op 28 april 1910 te Bergum, overleden op 9 maart 1945 te Bergen Belsen (Dtsl). Gehuwd te Franeker op 23 juli 1936 Minke van der Veen. Ds. Rinze Douma was een zoon van Jouke Rinzes Douma en Hinke Jans Kuperus.
Rinze Douma speelde in de oorlogsjaren 40-45 een belangrijke rol in de LO (Landelijke Organisatie) van het verzet). Hij was gereformeerd predikant in Emmer-Compascum, waar hij in het verzet onder de schuilnaam 'ds. De Groot' opereerde. In augustus 1943 verhuisde zijn gezin naar Groningen. In deze stad verspreidde hij illegale bladen en zorgde hij ervoor dat onderduikers een veilige verblijfplaats kregen. Verder heeft hij meegewerkt aan wapentransporten.
Op 30 mei 1944 zag hij op het Amersfoortse station hoe gevangenen in spoorwagons werden gepropt. Douma ontstak in woede. Toen de bezetter hem fouilleerde, werden illegale papieren gevonden. Via de gevangenissen van Assen en Groningen werd Douma op 17 augustus 1944 op transport gesteld naar kamp Vught en een maand later naar het Kommando Oraniënburg van het concentratiekamp Sachsenhausen. Op 4 februari 1945 werd Douma naar Bergen-Belsen overgebracht, waar hij op 9 maart 1945 aan vlektyfus overleed. In ca. 1990 is in Groningen een straat naar hem vernoemd.

Douma archief.pdf
Bron Spanvis Friese verzetsstrijders


Stolpersteine

In Emmer-Compascuum zijn in samenwerking tussen Dorpsbelangen, stichting Stolpersteine en de Brede School op 17 april 4 “Stolpersteine” geplaatst aan het Westerdiep. Vanuit het huis aan het Westerdiep 4 zijn in de Tweede Wereldoorlog Jacob Leezer, zijn vrouw Clärtjen Leezer-Cohen en hun beide zonen Daniël en Max naar Auschwitz gedeporteerd. Hun zoon Max is daar op 30-9-1942 vermoord en Jacob, zijn vrouw Clärtjen en hun zoon Daniël op 8-10-1942.

Om hun herinnering levend te houden en hun een naam terug te geven werd door de groepen 7 en 8 van de basisscholen het namenlied gezongen en werd door een leerling van elke school een gedicht voorgelezen die door hen zelf was gemaakt, De groepen 7 en 8 hadden voorafgaand aan de plaatsing een aantal gastlessen gehad in het kader van het project over de “Stolpersteine”.

 

 

 

Stolpersteine bij twaalf woningen in Emmen en Emmer-Compascuum

EMMEN/EMMER-COMPASCUUM – Woensdag 17 april 2013 worden op initiatief van het comité Stolpersteine Emmen zogeheten Stolpersteine gelegd bij twaalf woningen in Emmen en in Emmer-Compascuum.  In deze huizen aan onder meer de Burgemeester Tijmesstraat, de Sleutelstraat, de Parallelweg en de Kapelstraat hebben in de Tweede Wereldoorlog 35 joden gewoond. “Met het leggen van de zogeheten ‘struikelstenen’ worden de omgekomen Joodse medeburgers herdacht die voornamelijk in concentratiekampen zijn vermoord”, vertelt woordvoerder Klaas Hoogenboezem. “In de kleine messing gedenksteen staat de naam gegraveerd, inclusief de geboortedatum en de datum en plaats waar de man of vrouw is opgekomen.” De Joodse gemeenschap in Emmen was na 1945 bijna geheel weggevaagd, vertelt Hoogenboezem. “In totaal 138 Joodse bewoners zijn om het leven gekomen.”

 Bron: Paul Abrahams op 16-04-13. 

 

Meer informatie op Wikipedia.

http://nl.wikipedia.org/wiki/Stolpersteine#mw-navigation


 

Meer kunst in Drenthe www.drenthekunstbreed.nl

Het is leuk vertoeven in Emmer-Compascuum
eczijbanner008.jpg

Copyright © 2015. All Rights Reserved.